Jeziora

Jeziora, albo dokładniej mówiąc, łańcuchy jezior rozdzielają się na trzy grupy, odgraniczone szeregiem wzgórz; jeziora pierwszej grupy wlewają swe wody do Ładogi za pośrednictwem rzeki Wuoksy (z wodospadem Imatrą); drugiej – do zatoki Fińskiej za pośrednictwem rzeki Kummene; trzeciej przez rzekę Kumo do zatoki Botnickiej. Jeziora finlandzkie nie są głębokie, temperatura ich zazwyczaj odpowiada temperaturze powietrza i dlatego wpływu na klimat nie mają. Co roku osusza się tu kilka jezior, mimo to jednak powierzchnia wodna Finlandii wynosi jeszcze około 11% całego obszaru, podczas kiedy stosunek ten dla Szwecji wyraża się cyfrą 8, Szwajcarii 3, Rosji europejskiej 1.4, Francji 0.3. Błota są dalszym stadium jezior, z których stopniowo powstają; tutaj spoczywa źródło mrozów nocnych tak zgubnych dla rolnictwa. Jeziora, mchy i błota zajmują razem około 39% całego obszaru kraju.

Jeziora Finlandii środkowej, naturalnie czy sztucznie połączone z morzem, mają niesłychaną doniosłość dla kraju; kanał Sajmski, ukończony w r. 1856, stworzył dla Finlandii wschodniej surową erę: dzięki temu jeziora Sajma, Kalawesi i in. stały się jakby przedłużeniem zatoki Fińskiej, wrzynającym się na 200 wiorst z górą w głąb kraju, skąd obecnie produkty leśne z jednym tylko przeładowaniem dążą do Francji, Hiszpanii i innych krajów. Rzeki i rzeczki tutejsze, zbiegające się do zatoki Botnickiej, przeważnie spławne, mają to samo znaczenie dla handlu krajowego.